+31 (0) 6 53915492

info [at] vkralingencompany.com

Amsterdam, The Netherlands

Verantwoordelijk gedrag

Verantwoordelijkheid dé maatschappelijke waarde van het jaar 2017 ?

 

“ Er is een massaal verlangen naar waarden als integriteit, gelijkheid, veiligheid,
echtheid, duurzaamheid, menselijkheid, aandacht, rechtvaardigheid en
verantwoordelijkheid. Dit verlangen is een reactie op onze huidige ratrace
samenleving. Ook is het een voorbode van een maatschappij waarin het verlangen
naar leefbaarheid en de menselijke maat nadrukkelijk terrein wint.
De herwaardering van morele waarden is een bron van inspiratie voor talloze nieuwe
ondernemingen, mensen en maatschappelijke initiatieven. Waarbij een waarde
centraal staat “ het nemen van je verantwoordelijkheid”.

 

Verantwoordelijkheid.

 

Belastingontwijken wordt niet langer beoordeeld vanuit de vraag of de wet die ruimte
biedt (wat ze doet) maar of het maatschappelijk verantwoord gedrag is. In talloze
media, publieke discussies en zelfs de Tweede Kamer is de houding : “ dat het
wettelijk toegestaan is doet er niet toe……. de daders gedragen zich onverantwoord
en moeten aangepakt worden” .

 

En het gaat ver, de Britse regering heeft plannen gelanceerd waarbij
bedenkers/adviseurs van belastingontwijkende constructies (wat wettelijk mag)
strafbaar worden gesteld.

 

De Australische regering vindt de volksgezondheid belangrijker dan de vrije
meningsuiting, op sigarettenpakjes is er geen plek meer voor het merk, in plaats
daarvan worden ze opgetuigd met de meest afschuwelijke foto’s van lichamelijke
aandoeningen. Uiteraard veroorzaakt door het roken. Roken mag en kan maar wordt
door de samenleving als maatschappelijk onwenselijk gezien en dus is er ruimte voor
draconische maatregelen.

 

Met de komst van Uber is de vraag actueel geworden of een dergelijke dienst ook
maatschappelijk wenselijk c.q. verantwoord is ? De liberalen onder u zullen die
vraag met ja beantwoorden vooral onder het motto dat de vooruitgang niet tegen te
houden is en uiteindelijk goed nieuws bevat voor iedereen. Maar is dat ook zo ?
Er zijn steeds meer bewijzen dat het tij van het kapitalisme niet alle schepen optilt.
Ongelijkheid manifesteert zich steeds nadrukkelijker. In Wirtschaft Wunderland
Deutschland zal – u geloofd het niet - tegen 2020 één op de 7/8 Duitsers in armoede

leven. In de US is het aantal mensen dat van foodstamps moet leven opgelopen tot
boven de 50 miljoen. In ons eigen land stijgt het aantal kansarmen eveneens en met
de komst van robotica, big data en kunstmatige intelligentie zal dat nog verder
stijgen. Dit terwijl het totaal aan kapitaal in ons land in handen is van nog geen 20%
van de Nederlanders.

 

De economische groei van naar schatting 1.2% jaarlijks tot 2020 zal voor 50% in
handen komen van de bovengenoemde 20% en de rest moeten we over 80%
verdelen.

 

De progressieven onder u worstelen met de maatschappelijke ‘wenselijkheid’ van
veel producten en diensten. Immers het platformkapitalisme ( Uber, AirBnB en vele
anderen) zorgt ervoor dat er in veel samenlevingen sprake is van een “ race to the
bottom“. Het zal niet lang meer duren of schoonmakers, koeriers, taxichauffeurs,
havenarbeiders, glazenwassers, advocaten, postbezorgers ( is al gaande),
bouwvakkers en nog enige tientallen andere beroepen worden via het kapitalistische
platform volkomen tegen elkaar uitgespeeld.

 

Goed zult u zeggen…….het is toch prima als iemand als taxichauffeur in zijn eigen
auto en zijn eigen tijd wat bijverdient ! Natuurlijk….maar op den duur ( en het gaat
snel) ontstaat hierdoor een zeer omvangrijke onderklasse die hun hele leven op de
rand van het bestaansminimum doorbrengt.

 

Nu nog worden veel van deze ontwikkelingen met de mantel der naïviteit bedekt en
sust het begrip ‘deeleconomie’ het geweten. Wie iets verder kijkt ziet dat het in bijna
alle gevallen kapitalistische innovaties zijn.

 

 

We zien hier dus een dilemma ontstaan. Het kan allemaal en het mag ook maar is

het (maatschappelijk) wenselijk ? Overheden gaan zich hiermee bemoeien en het
(platform)kapitalisme zal beknot worden. Waarom ? Simpelweg omdat steeds meer
mensen ervaren dat zij niet profiteren van het kapitalisme en afglijden tot de
kansarmen. Daarom zien we in de ontwikkelde samenlevingen het populisme en
protectionisme snel terrein winnen.

 

Hoe erg is dat ? Erg……….de bestuurbaarheid van landen komt hierdoor in het
gedrang en regeringen zullen steeds vaker de vraag gesteld krijgen : gedraagt merk
A of bedrijf B of consument C of gemeente D of politieke partij E zich eigenlijk wel
verantwoord?

 

Ik voorspel u dat verantwoordelijkheid de alles overstijgende maatschappelijke
waarde wordt van deze eeuw.

 

Recent heeft minister Dijsselbloem ons laten weten dat hij ook paal en perk wil
stellen aan hoge salarissen en bonussen in het bedrijfsleven. Hij gaat daar natuurlijk
niet over maar laat al wel zijn tanden zien. Hollande wilde in Frankrijk bij zijn
aantreden salarissen en bonussen boven de 1 mio met 75% belasting afromen.
Wettelijk kreeg hij het niet rond maar bijna 70% van de Fransen had veel sympathie
voor deze maatregel.

 

Als gevolg van de wenselijkheidsvraag van uw product, zal wetgeving ingrijpend
veranderen.

 

In toenemende mate worden bij zaken als belastingontwijking, (platform)kapitalisme,
milieuvraagstukken, marktmanipulatie, salarissen en bonussen en maatschappelijk
niet helemaal gewenste producten ( sigaretten, kindersnoep, vlees en noem maar
op) niet langer de vraag gesteld of het wetmatig is, maar wel of het vanuit een
maatschappelijke optiek wenselijk is.

 

We betreden hiermee onbekend terrein.
Om bij het voorbeeld van de belastingontwijker te blijven betekent dit dat niet langer
de wet de toetssteen is maar de op dat moment geldende maatschappelijke
moraliteit. We kunnen wachten op de dag dat de solidariteit met mensen die ziek zijn
vanwege onzorgvuldig gedrag ( roken, overgewicht, drinken) zal wegkwijnen. Hoe
lang blijven we nog collectief het gedrag van comazuipers of druggebruikers
accepteren ?

 

Rechters zullen hier zorgvuldig mee omgaan (mogen we hopen) maar te verwachten
valt dat de wetgeving onder zware invloed zal komen te staan van de vraag of
bedrijven, organisaties en burgers zich verantwoord gedragen. Hierdoor zal nieuwe
jurisprudentie ontstaan die uiteindelijk grote invloed zal hebben op wetgeving maar
zeker ook op de moraliteit van de maatschappij.

 

Het aantal uitdagingen waar de Westerse samenlevingen voor staan heeft inmiddels
zo’n omvang gekregen dat we steeds vaker van de overheid verwachten dat ze
handelend optreedt.

 

En wat voor de overheid geldt, zal ook opgaan voor het bedrijfsleven.

Het is onontkoombaar dat we van bedrijven en organisaties zullen vragen dat ze zich
in elk opzicht verantwoordelijk gedragen. Verantwoordelijk naar de consument, de
burger, de eigen staf, de samenleving en naar de aandeelhouder.

 

Dat varieert van het bewaken van onze gezondheid, veiligheid,
opleidingsmogelijkheden, concurrentiepositie, werkgelegenheid, innovatiekracht,
verduurzaming, mobiliteit, inkomenspolitiek, rechtssysteem, huisvesting,
corruptiebestrijding, bestuurbaarheid, voorlichtingspolitiek en het bestrijden van
allerhande uitwassen.

 

De intensiteit en heftigheid van al deze verschijnselen heeft de neiging groter te
worden, bedreigender, gevaarlijk en met steeds grotere frequentie voor te komen. De
overheid zal dus steeds vaker ingrijpen.

 

Niemand ontsnapt hieraan, bedrijven, organisaties, instellingen, burgers en
consumenten worden geconfronteerd met de vraag of hun gedrag, producten,
diensten en opvattingen ‘verantwoord’ zijn.

 

Ik stel voor dat we het begrip Duurzaamheid vervangen door Verantwoordelijkheid.

 

Dat heeft een diepere, meer omvattende en verdergaande betekenis.

 

Tenslotte : Ik neem aan dat u een wake up call niet nodig heeft. Natuurlijk ziet u dit
geruime tijd aankomen en stuurt u uw onderneming en merk allang op de waarde

 

‘Verantwoordelijkheid’.

 

Please reload

Recent Posts
Please reload

Archive
Please reload

Search By Tags

I'm busy working on my blog posts. Watch this space!

Please reload

Follow Us
  • LinkedIn Social Icon